ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
697
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
« 1 » بتبها « 1 » اعتماد بر وى بوذ « 2 » و آن [ چيزى بوذ مانندهء ] « 3 » مقطن كلاب و اين اكر سبيذ بوذ برنك و هموار بوذ و املس و شاخشاخ نبوذ و به همه روزكار مرض هر روزى نبوذ و اين كس را سرفه نبوذ ، اين آن رسوب نضيج بوذ نضيجى تمام ، و نبوذ الا بقوام معتدل و لون اترجى « 4 » و با بوى معتدل كى نه كنده و تيز بوذ و نه « 5 » بىكند و بىتيزى ، و كند « 5 » بول دليل بود بر افراط كرمى « 6 » ، و بىكندى دليل بوذ بر كمّى كرمى و دورى « 7 » از نضج ، و كر معتدل بوذ دليل بوذ بر نضج ، و اين بول بدين صفت دليل بوذ بر نضج « 8 » تام « 8 » ، باز اكر تقصير دارد اندرين صفات به همان مقدار نقصان دارذ از نضج تمام ، باز از بس اين رسوب [ ان رسوب ] « 3 » بوذ كه بميان قاروره متعلّق بوذ « 9 » ، باز از بس رسوب بفضيلت اين رسوب بوذ كه جو « 10 » ابر بر سر قاروره بيستد و اين را طاقى خوانند و غمامه خوانند « 11 » ، و اين طاقى و متعلق دليل « 12 » نضج بوند « 12 » و دليل خير خاصه آنكاه كى طاقى متعلق كردذ و متعلق راسب « 13 » ، و اين رسوب آنكه بديد آيد كبول را بنهى تا بياسايذ و رسوب بديد آيذ جنانك ياذ كردم به بول « 14 » خاثر ، هر جند رسوب زوذتر بديد آيذ از وقت بول كردن آن بهتر بوذ ، و باز جن رسوب خواهى كه ببينى « 15 » جامه آب را برابر در خانهدارى يا برابر روزن خانه و آنكه بنكرى تا رسوب بديد آيذ و « 16 » بتوانى ديدن ، و اين رسوبها را رنك بوذ ، وز « 17 » همه بهتر آن بوذ كه برنك سبيذ
--> ( 1 - 1 ) - ف : اندر تبها ( 2 ) - ف : باشذ ( 3 ) - از « ف » و « ب ه » افزوده شد . ( 4 ) - ف : ترنجى ( 5 - 5 ) - ف : بىتيزى و بوى و كند ( 6 ) - ف : افزوده . و بىبويى ( 7 ) - ب ه : او ( 8 - 8 ) - ف : تمام ( 9 ) - ب ه : و اويخته ( 10 - 9 ) - ف : و باز از پس اين رسوبى بوذ كه چون ( 11 ) - ب ه : نيز ( 12 - 12 ) - ف : بوذ بر نضج ( 13 ) - ف : راست ( 14 ) - ف : افزوده . خام ( 15 ) - ف : بينى ( 16 ) - ف : افزوده . ان را ( 17 ) - ف : و از